مورمور شدن پا یکی از شایع ترین علائمی است که افراد در طول زندگی خود تجربه می کنند. گاهی این مورمور شدن کوتاه مدت بوده و بهدلیل نشستن یا خوابیدن در وضعیت نامناسب ایجاد می شود ، اما گاهی این حالت گزگز به طور مکرر رخ دهد یا با درد و بی حسی همراه است. مورمور شدن پا ناشی از دیسک کمر ، چیزی است که بسیاری افراد درگیر آن می شوند. درک رابطه میان مورمور شدن و دیسک کمر برای پیشگیری و درمان بسیار اهمیت دارد.
چرا دیسک کمر باعث مورمور شدن پا می شود؟
دیسک ها لایه های نرم و انعطاف پذیری هستند که بین مهره های ستون فقرات قرار دارند و نقش ضربه گیر را ایفا می کنند. وقتی پارگی دیسک یا بیرون زدگی آن رخ می دهد ، به ریشه های عصبی فشار وارد می کند. این فشار عصبی علت اصلی ایجاد مورمور شدن پا است. به بیان ساده ، زمانی که ارتباط عصبی بین مغز و اندام ها مختل شود ، اولین علامتی که ظاهر می شود مورمور شدن پا ، بی حسی یا گزگز است. بنابراین گزگز پا را می توان یک هشدار زودهنگام از وجود مشکل در ستون فقرات دانست.
چه زمانی مورمور شدن پا خطرناک است؟
گاهی مورمور شدن پا به طور موقتی و پس از نشستن یا ایستادن طولانی رخ می دهد و به محض تغییر وضعیت برطرف می شود. اما گزگز پا به طور مداوم یا تکرارشونده ، به ویژه اگر با علائمی مانند درد در ناحیه کمر ، ضعف عضلات یا تیر کشیدن پاها همراه باشد ، نشانه ای قوی از درگیری دیسک کمر است. بهترین متخصص مغز و اعصاب و ستون فقرات ارومیه به افراد توصیه می کند که اگر مورمور شدن بیش از چند روز ادامه داشت یا شدت آن بیشتر شد ، حتماً به پزشک متخصص مراجعه کنند.
علائم مورمور شدن پا مرتبط با دیسک کمر
دیسک کمر معمولاً تنها به مورمور شدن محدود نمی شود. بسیاری از بیماران علاوه بر مورمور شدن پا علائم زیر را نیز تجربه می کنند:
- درد تیرکشنده از کمر به باسن و پاها (سیاتیک)
- بی حسی و کاهش حس در انگشتان
- ضعف یا گرفتگی عضلات
- تشدید مورمور شدن هنگام نشستن طولانی یا بلند کردن اجسام سنگین
- ترکیب این علائم با مورمور شدن می تواند تشخیص دیسک کمر را تقویت کند.
عوامل ایجاد دیسک کمر و گزگز پا
برخی شرایط احتمال آسیب دیدگی دیسک و در نتیجه مورمور شدن پا را افزایش می دهند:
- افزایش سن و کاهش انعطاف پذیری دیسک ها
- اضافه وزن و فشار بیشتر بر ستون فقرات
- سبک زندگی کمتحرک و ضعف عضلات کمر
- حرکات ناگهانی یا بلند کردن اجسام سنگین
- نشستن طولانی پشت میز یا رانندگی
این عوامل نه تنها احتمال ایجاد دیسک کمر را بیشتر می کنند ، بلکه شدت مورمور شدن را نیز افزایش می دهند.
تشخیص مورمور شدن ناشی از دیسک کمر
برای تشخیص علت مورمور شدن پا ، پزشک ابتدا شرح حال بیمار و علائم بالینی را بررسی می کند. سپس از آزمایش های تصویربرداری مانند MRI یا CT اسکن استفاده می شود تا محل دقیق آسیب دیسک مشخص شود. معاینه عصبی نیز به پزشک کمک می کند تا میزان فشار روی عصب و شدت مورمور شدن را ارزیابی کند.
درمان مورمور شدن ناشی از دیسک کمر
درمان مورمور شدن پا بسته به شدت علائم و میزان آسیب دیسک متفاوت است:
درمان های غیرجراحی
- داروهای ضدالتهاب برای کاهش درد و مورمور شدن
- فیزیوتراپی و ورزش های تخصصی برای کاهش فشار روی عصب
- تغییر سبک زندگی مانند کاهش وزن و بهبود وضعیت نشستن
- استراحت نسبی و پرهیز از حرکات سنگین
روش های مداخله ای
- تزریق داروهای ضد التهابی اطراف عصب برای کاهش مورمور شدن
- بلوک عصبی برای کاهش درد و گزگز پا
جراحی برای درمان مورومور شدن پا
در موارد شدید که مورمور شدن با ضعف یا بی حسی پایدار همراه باشد و درمان های ساده مؤثر نباشند ، جراحی برای برداشتن فشار از روی عصب انجام می شود.
پیشگیری از مورمور شدن مرتبط با دیسک کمر
برای کاهش احتمال بروز مورمور شدن پا ناشی از دیسک کمر ، رعایت این نکات ضروری است:
- انجام ورزش های کششی و تقویتی برای کمر و شکم
- پرهیز از نشستن طولانی مدت در یک وضعیت
- حفظ وزن مناسب
- رعایت اصول صحیح در بلند کردن اجسام
- داشتن خواب کافی و استراحت مناسب
این اقدامات ساده می توانند نقش مهمی در کاهش دفعات و شدت مورمور شدن داشته باشند.
جمع بندی
مورمور شدن پا همیشه بی خطر نیست. اگرچه گاهی این حالت موقتی و ناشی از فشار بر اعصاب محیطی است ، اما تکرار یا مداومت گزگز پا می تواند علامتی جدی از دیسک کمر باشد. بیرون زدگی دیسک با فشار بر عصب ، موجب اختلال در انتقال پیام های عصبی و بروز مورمور شدن ، بی حسی و درد می شود. تشخیص زود هنگام و درمان به موقع نه تنها مورمور شدن را برطرف می کند بلکه از پیشرفت آسیب و بروز مشکلات جدیتر جلوگیری خواهد کرد.
