اسکولیوز|انحراف ستون فقرات یا گژپشتی

یکی از مشکلات شایع ستون فقرات ، انحراف آن به یک سمت است که به آن اسکولیوز (Scoliosis) یا انحراف ستون فقرات یا گژپشتی گفته می‌ شود. این انحراف می‌ تواند در هر نقطه‌ ای از پشت ایجاد شود ، اما معمولاً در قسمت بالایی یا پایینی کمر بیشتر دیده می‌ شود. اسکلیوز اغلب در اواخر دوران کودکی یا اوایل نوجوانی زمانی که فرد هنوز در حال رشد است ، بروز می‌ کند. در زنان ، این بیماری بیشتر از مردان دیده می‌شود. اسکولیوز در بسیاری از موارد علائم قابل مشاهده ای را از خود بروز نمی دهد اما در برخی افراد ممکن است به صورت خم شدن بدن به یک سمت یا نامتقارن بودن شانه‌ ها یا لگن‌ ها نمایان شود. برای تسکین ناراحتی ناشی از این انحراف ، باید تحت درمان قرار بگیرید. در اغلب موارد ، فرد نیازی به درمان ندارد ، چرا که انحراف معمولاً تغییر چشمگیری نمی‌ کند. با این حال ، متخصص مغز و اعصاب و ستون فقرات در ارومیه بر اساس میزان انحراف و سن فرد ، ترکیبی از بریس کمری (قوزبند) و فیزیوتراپی را تجویز می کند.
تنها درصد کمی از افراد ممکن است به جراحی نیاز پیدا کنند. علائم احتمالی انحراف پشت شامل درد مزمن ، مشکلات تنفسی و کاهش توانایی در انجام فعالیت‌ های ورزشی است.

در اسکلیوز ستون فقرات به چه شکلی در می آید ؟

در اسکولیوز ، ستون فقرات فرد به شکل حرف C یا S به طرفین انحراف پیدا می‌ کند. در بیشتر موارد ، علت انحراف ستون فقرات ناشناخته است که پزشکان آن را اسکولیوز ایدیوپاتیک می‌ نامند. در موارد دیگر ، اسکلیوز ممکن است با مشکلات مغزی ، عضلانی یا نقص‌ های نخاعی مرتبط باشد و یا به علت یک ناهنجاری مادرزادی به وجود آمده باشد.

انواع اسکولیوز

پزشکان انحنای ستون فقرات را به دو دسته تقسیم می‌ کنند:

• گژپشتی ساختاری :

انحنای ساختاری برگشت‌ ناپذیر است و ممکن است ناشی از بیماری‌ ها یا صدمات باشد.

• اسکولیوز غیر ساختاری :

انحنای غیرساختاری به این معناست که ستون فقرات از نظر ساختاری سالم است و انحنا موقتی است. در هر دو حالت ، پزشک تلاش می‌ کند علت را شناسایی و برطرف نماید.

درمان اسکولیوز

• در بیشتر موارد ، اسکلیوز در کودکان و نوجوانان طبیعی است و نیازی به درمان ندارد. پزشک معمولاً فرد را در فواصل 3 ، 6 یا 12 ماهه بررسی می‌ کند تا مشخص شود که آیا انحنا پیشرفت کرده است یا نه ، مخصوصاً اگر زاویه انحنا بین 10 تا 25 درجه باشد.
• اگر انحنا بین 25 تا 40 درجه باشد ، پزشک استفاده از بریس را توصیه می کند. اگر انحنا بیشتر باشد و اسکلت بدن هنوز به‌ طور کامل رشد نکرده باشد ، ممکن است جراحی تجویز شود.

هنگام تصمیم‌گیری درباره درمان، متخصص عوامل زیر را در نظر می‌ گیرد:

• جنسیت: در زنان ، اسکولیوز تمایل بیشتری به پیشرفت دارد تا در مردان.
• شدت انحنا: شکل و میزان انحنا می‌ تواند بر پیشرفت آن تأثیر بگذارد. در اسکولیوز ایدیوپاتیک ، انحنای ستون فقرات معمولاً به شکل نرمال ایجاد می‌ شود ، در حالی که در اسکولیوز نوروموسکولار ، انحنا بیشتر به شکل حرف C است.
• محل انحنا: انحنای قسمت میانی ستون فقرات نسبت به قسمت بالایی یا پایینی ، بیشتر مستعد پیشرفت است.
• بلوغ استخوانی: اگر استخوان‌ های بدن دیگر رشد نکنند ، احتمال بدتر شدن انحنا کمتر می‌ شود. در مقابل ، استفاده از بریس زمانی مؤثرتر است که استخوان‌ ها هنوز در حال رشد باشند.

توضیحات بهترین متخصص مغز و اعصاب و ستون فقرات درباره کژ پشتی

علائم انحراف ستون فقرات

اسکولیوز اغلب بدون علامت است. در حدود 70٪ از بزرگسالان بالای 60 سال ، با تصویربرداری اشعه ایکس می‌ توان انحنای ستون فقرات را مشاهده کرد؛ 20٪ از این افراد دارای انحناهای بیش از 20 درجه هستند. با این حال ، علائم دردناک در میان آنها کمتر شایع است.

زمان مراجعه به پزشک متخصص ستون فقرات

درمان اسکولیوز در مراحل اولیه که هنوز انحنا به شکل شدید نرسیده ، آسان‌ تر است. اگر با موارد زیر مواجه شدید ، بهتر است به پزشک مراجعه کنید:

• درد در ناحیه کمر ، پا یا اعصاب
• اختلال در تعادل
• نامتقارن شدن شانه‌ ها
• کاهش تدریجی قد

درمان‌ های غیر جراحی ممکن است شامل داروهای ضد التهابی ، شل‌کننده‌ های عضلانی و فیزیوتراپی برای تقویت عضلات مرکزی بدن باشد. تحقیقات نشان می‌ دهد که داروهای مخدر (نارکوتیک) باید تا حد امکان اجتناب شود. در مراحل بعدی ، از تزریقات استروئیدی یا بی‌ حسی موضعی در ناحیه ستون فقرات استفاده می‌ شود که گیرنده‌ های درد را در مفاصل مسدود کرده و درد را کاهش می‌ دهند.

چه زمانی جراحی اسکولیوز لازم است؟

زمانی که درمان‌ های غیرجراحی مانند داروهای ضد التهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) و فیزیوتراپی دیگر مؤثر نباشند ، ممکن است جراحی باز یا کم‌ تهاجمی موزد نیاز باشد تا انحنای ستون فقرات اصلاح شود.
در طول عمل جراحی ، جراح با استفاده از میله‌ ها و پیچ‌ ها ، ستون فقرات را در موقعیت مناسب قرار می‌ دهند و جلوی پیشرفت بیشتر انحنا را می‌ گیرد. این کار ممکن است شامل برداشتن مفاصل آرتروزی ، بریدن و جوش دادن مهره‌ ها در یک موقعیت اصلاح‌ شده باشد.

• اسکولیوز یک بیماری نیست بلکه یک ناهنجاری است!

اسکلیوز حالتی است که ستون فقرات به جای خطی مستقیم با انحناهای جزئی ، به صورت انحناهای شدید به شکل C یا S درمی‌ آید. در حالی که بیشتر بیماران از بدو تولد دچار انحراف ستون فقرات هستند، ممکن است برخی دیگر در اثر ضربه‌ های فیزیکی یا تخریب‌ های ناشی از افزایش سن به آن دچار شوند. با این حال ، در بیشتر افراد علت خاصی برای این مشکل یافت نمی‌ شود.

• تشخیص زودهنگام بسیار مهم است

اسکولیوز یک وضعیت دائمی است ، اما تشخیص زود هنگام می‌ تواند نقش مؤثری در جلوگیری از بدتر شدن آن داشته باشد. اگر در دوران نوجوانی شناسایی شود ، پزشکان می‌ توانند آن را با روش‌ های غیرتهاجمی مانند فیزیوتراپی و تمرینات تقویتی کنترل کنند.

• جراحی تنها گزینه درمانی نیست!

تنها درصد کمی از موارد اسکولیوز نیاز به جراحی دارند؛ اگر انحنا شدید یا با سرعت در حال پیشرفت باشد ، پزشک ممکن است جراحی را توصیه کند.